ناف گیری
نافگیری یکی از روشهای شناختهشده و غیرتهاجمی در طب سنتی ایرانی و اسلامی است که برای درمان حالتی به نام افتادگی ناف (نافرفتگی) بهکار میرود.
در این وضعیت، محل تعادل ناف نسبت به جای طبیعی خود دچار جابهجایی میشود و این اختلال میتواند روی عملکرد دستگاه گوارش، عضلات شکم و در برخی افراد حتی روی سیستم عصبی و باروری اثر بگذارد.
بسیاری از افراد زمانی به فکر درمان میافتند که بارها این سوالات را از خود پرسیدهاند:
-
از کجا بفهمیم ناف افتاده؟
-
آیا افتادگی ناف واقعاً وجود دارد؟
-
آیا افتادگی ناف خطرناک است؟
در طب سنتی، ناف بهعنوان مرکز تعادل شکم شناخته میشود و نقش مهمی در هماهنگی اندامهای داخلی، دستگاه گوارش و در زنان، سلامت رحم دارد. افتادگی ناف زمانی رخ میدهد که این مرکز تعادل از جای طبیعی خود خارج شود.

افتادگی ناف چیست؟
از دیدگاه پزشکی مدرن، افتادگی ناف بهعنوان یک تشخیص مستقل شناخته نمیشود، اما علائم آن میتواند با مواردی مانند:
- ضعف عضلات شکم
- جابهجایی بافتهای عمقی
- اختلال در فشارهای داخلی شکم
همپوشانی داشته باشد و به شکل دردهای گوارشی، عضلانی یا عملکردی بروز کند. در پزشکی مدرن، اصطلاحی با عنوان «افتادگی ناف» بهعنوان یک تشخیص مستقل و رسمی وجود ندارد. به این معنا که در کتابهای مرجع پزشکی، بیماری مشخصی با این نام تعریف نشده است.
با این حال، این موضوع به این معنا نیست که علائمی که افراد تجربه میکنند واقعی یا بیپایه هستند.
از نگاه پزشکی، بسیاری از علائمی که در طب سنتی به افتادگی ناف نسبت داده میشود، میتواند ناشی از اختلالات عملکردی در ناحیه شکم باشد؛ اختلالاتی که معمولاً در قالب تشخیصهای جداگانه بررسی میشوند.

علائم افتادگی ناف چیست؟
علائم افتادگی ناف در افراد مختلف یکسان نیست، اما شایعترین آنها عبارتاند از:
- درد دور ناف یا زیر ناف
- دلدردهای مکرر بدون علت مشخص
- نفخ شدید و ماندگار
- یبوست یا اسهال مزمن
- حالت تهوع
- تپش قلب یا سرگیجه
- کمردرد یا ضعف عمومی
علت افتادگی ناف چیست؟
بر اساس طب سنتی و تجربه بالینی، افتادگی ناف میتواند به دلایل زیر ایجاد شود:
- بلند کردن اجسام سنگین
- زمین خوردن یا ضربه به شکم
- زایمان طبیعی سخت
- لاغری یا چاقی ناگهانی
- ضعف عضلات شکم
- استرس شدید و مزمن

انواع افتادگی ناف در تمامی سنین
افتادگی ناف محدود به سن یا جنسیت خاصی نیست و میتواند در مراحل مختلف زندگی رخ دهد. نوع بروز و علائم آن در هر گروه متفاوت است.
افتادگی ناف در نوزادان و کودکان
در کودکان، افتادگی ناف معمولاً به دلیل ضعف عضلات شکم یا فشارهای داخلی ایجاد میشود.
دلایل شایع:
- گریه شدید و طولانی
- یبوست یا اسهالهای مکرر
- ضعف عضلات شکمی
علائم:
- دلدردهای مکرر
- بیقراری و نفخ
- درد اطراف ناف
تشخیص زودهنگام در این سن بسیار مهم است، زیرا درمان سادهتر و سریعتر انجام میشود.
افتادگی ناف در بزرگسالان
این نوع شایعترین حالت افتادگی ناف است و اغلب بهصورت تدریجی ایجاد میشود.
دلایل:
- بلند کردن اجسام سنگین
- فشار ناگهانی به شکم
- نوسانات شدید وزن
- استرس و یبوست مزمن
علائم:
- درد دور ناف
- نفخ
- یبوست یا اسهال
- کمردرد و سرگیجه
افتادگی ناف در زنان و زنان باردار
در زنان، تغییرات هورمونی و فشارهای واردشده به شکم نقش مهمی دارند.
دلایل:
- بارداری و زایمان
- افتادگی ناف بعد از زایمان
- ضعف عضلات شکم و لگن
- فعالیتهای سنگین
در دوران بارداری، افزایش وزن جنین و فشار داخلی شکم میتواند باعث جابهجایی ناف شود. در این دوره معمولاً درمان فعال انجام نمیشود و تمرکز بر کنترل علائم و پیشگیری است.
افتادگی ناف در ورزشکاران
ورزشکاران، بهویژه در تمرینات قدرتی، در معرض این عارضه هستند.
دلایل:
- تمرین سنگین بدون گرمکردن
- وزنهبرداری نادرست
- ضعف عضلات عمقی شکم

نافگیری چگونه انجام میشود؟
نافگیری در طب سنتی یک روش غیرتهاجمی است که فقط باید توسط فرد متخصص انجام شود. بسته به شرایط فرد، روشها میتواند شامل:
- نافگیری با دست
- نافگیری با لیوان
- ماساژ تخصصی اطراف ناف
- استفاده از نافبند در صورت نیاز
هدف اصلی، بازگرداندن تعادل شکم و قرارگیری صحیح ناف است. انجام نادرست نافگیری میتواند علائم را تشدید کند.

تشخیص افتادن ناف چگونه است؟
| نشانه | توضیح |
|---|---|
| درد دور ناف | بهویژه هنگام فشار |
| نفخ مزمن | بدون علت مشخص |
| یبوست یا اسهال | مداوم یا متناوب |
| دلدردهای تکرارشونده | بدون یافته پزشکی |
| عدم تقارن شکم | در برخی افراد |
تشخیص قطعی باید توسط متخصص نافگیری یا طب سنتی انجام شود.
درمان افتادگی ناف در طب سنتی
درمان فقط به نافگیری محدود نمیشود و معمولاً شامل:
- نافگیری تخصصی
- اصلاح سبک زندگی
- توصیههای تغذیهای
- پرهیزات مزاجی
- تمرینهای تقویت عضلات شکم
میباشد. به همین دلیل بسیاری از افراد به دنبال درمان غیرجراحی افتادگی ناف هستند.

پیشگیری از افتادن ناف
برای جلوگیری از افتادگی ناف، به ویژه در افراد مستعد، رعایت این نکات مهم است:
- پرهیز از بلند کردن اجسام سنگین
- تقویت اصولی عضلات شکم
- درمان یبوست مزمن
- کنترل وزن
- گرمکردن بدن قبل از ورزش
- کاهش استرس
- استفاده از نافبند در صورت نیاز
آیا افتادگی ناف خطرناک است؟
افتادگی ناف معمولاً خطرناک نیست، اما در صورت بیتوجهی میتواند باعث:
- مزمن شدن مشکلات گوارشی
- کاهش کیفیت زندگی
- تشدید دردهای شکمی و کمری
شود؛ بنابراین درمان به موقع توصیه میشود.
عوارض احتمالی نافگیری غیر اصولی
در صورتی که نافگیری توسط افراد غیرمتخصص یا با فشار بیش از حد انجام شود، ممکن است عوارض زیر ایجاد شود:
- تشدید درد شکم یا درد اطراف ناف
- کبودی یا حساسیت پوستی در ناحیه ناف
- افزایش نفخ یا دلدرد موقت
- سرگیجه یا ضعف گذرا
- تشدید علائم گوارشی موجود
این موارد معمولاً موقتی هستند اما نشاندهنده انجام نادرست روش میباشند.
ناف گیری بهتر است یا جراحی؟
در اغلب موارد:
- نافگیری → روش غیرتهاجمی و کمخطر
- جراحی افتادگی ناف → فقط در موارد خاص و با تشخیص پزشکی

چرا کلینیک صبح امید؟
کلینیک صبح امید با رویکرد علمی و سنتی، خدمات نافگیری را:
- توسط افراد باتجربه
- پس از بررسی دقیق علائم
- بدون روشهای تهاجمی
ارائه میدهد.
نافگیری در تهران – با نوبت قبلی